Zero-emissiezones leveren de maatschappij € 1,35 miljard op door schone lucht in de buurt en CO2-reductie
De invoering van de zero-emissiezones levert netto € 1,35 miljard aan collectieve baten op. Dat blijkt uit onderzoek van Haskoning en Buck Consultants International. Hiermee leveren de zero-emissiezones de maatschappij ruim vier keer zoveel op als ze kosten. Voor iedere gemeente met een zero-emissiezone zijn de opbrengsten in gezondere lucht en klimaatwinst hoger dan de kosten voor ondernemers en de overheid.
Leefbare steden met schonere lucht
Zero-emissiezones zijn gebieden waar op termijn geen bestel- en vrachtauto’s op benzine, (bio)diesel of LPG meer rijden. Het doel van zero-emissiezones is het leefbaar houden van de stad. Een belangrijk onderdeel hiervan is het verbeteren van de luchtkwaliteit door minder schadelijke stoffen uit te stoten die de gezondheid van inwoners schaden. Uit onderzoek blijkt dat kinderen en volwassenen die dicht bij een drukke weg wonen vaker last hebben van luchtwegklachten, longziekten en hart- en vaatziekten.[1] En één op de zes kinderen met astma kreeg dit door luchtvervuiling.[2]
Maatschappelijke kosten en baten
Aan de hand van maatschappelijke kosten-batenanalyses is berekend hoeveel de invoering van zero-emissiezones oplevert. Op het gebied van CO2-vermindering leveren de zero-emissiezones €1,4 miljard op aan maatschappelijke baten. Dat bedrag is een doorrekening van klimaatschade die voorkomen wordt doordat er minder CO2 wordt uitgestoten. Op het gebied van luchtkwaliteit leveren de zero-emissiezones € 350 miljoen op aan maatschappelijke baten. Dit is een doorrekening van de voorkomen gezondheidskosten doordat er minder stikstofoxide en fijnstof in de lucht is gekomen.
De totale maatschappelijke kosten, die bestaan uit de investeringen van het bedrijfsleven en de overheid, bedragen samen ongeveer € 400 miljoen. Na aftrek van de maatschappelijke kosten blijft er netto €1,35 miljard aan maatschappelijke baten over.
Grotere zones leveren meeste winst op
Een doel voor de zero-emissiezones is een vermindering van de uitstoot van 1 megaton CO₂ in 2030. Het onderzoek laat echter zien dat de CO2-uitstoot tegen die tijd met 0,55 megaton is verminderd. Daarmee lijkt de doelstelling uit het Klimaatakkoord, nog niet behaald te worden. Dat komt doordat het aantal zero-emissiezones nog iets achterblijft bij de doelstelling in het Klimaatakkoord en dat de bestaande zones relatief klein zijn. Uit het onderzoek blijkt dat vooral de grotere zones meer opleveren, terwijl de kosten beperkt zijn. Zo hebben Amsterdam en Rotterdam de grootste zero-emissiezones en die samen zorgen voor 47% van de CO₂-vermindering. Als andere gemeenten hun zones uitbreiden, komt de uitstootvermindering dichter bij de doelstelling.
De onderzoekers zien ook nog andere kansen voor CO2-vermindering. Bijvoorbeeld door het toevoegen van meer voertuigcategorieën. De grootste uitstootvermindering wordt in 2030 verwacht, omdat dan alleen nog maar uitstootvrije bestel- en vrachtauto’s toegang hebben tot de zero-emissiezones.
Hulp voor ondernemers
Ondernemers moeten hun werk kunnen blijven doen, ook in de zero-emissiezones. Om de overstap haalbaar te maken voor ondernemers zijn er overgangsregelingen. Op dit moment worden alleen de meest vervuilende voertuigen geweerd uit de binnenstad. Met de kentekencheck op zien ondernemers direct tot wanneer hun voertuig toegang heeft tot de zero-emissiezones. Als zij geen toegang meer hebben en het nog niet lukt om over te stappen, dan kunnen ze mogelijk gebruikmaken van ontheffingen. Ook kunnen ondernemers gratis persoonlijk advies krijgen van een logistiek makelaar in de buurt.
[1] Longfonds, het belang van zero-emissiezones in de stad
[2] Longfonds